ADHD

ADHD
Wat is ADHD?

ADHD is de afkorting van het Engelse Attention Deficit Hyperactivity Disorder (aandachts- en concentratiestoornis met hyperactiviteit). Ondanks de Engelse oorsprong van de naam, wordt deze in grote delen van de wereld gebruikt om de stoornis aan te duiden.

Problemen met aandacht en concentratie
Mensen (kinderen zowel als volwassenen) met ADHD kunnen moeilijker hun aandacht op bepaalde taken richten en worden snel door prikkels uit de omgeving afgeleid. Dit heeft vaak ernstige gevolgen voor de concentratie en daardoor hun mogelijkheden tot ontplooiing.

Hyperactiviteit
Kinderen met ADHD lijken vaak koortsachtig voortgedreven te zijn. Ze kunnen voortdurend in beweging zijn en voelen meestal een grote mate van onrust in zichzelf. Zelfs als ze gedwongen worden stil te zitten, blijven ze voortdurend friemelen en heen en weer bewegen op hun stoel.

Impulsiviteit
Bij kinderen met ADHD ontbreekt het aan tijdige controle in reactie op prikkels. Ze flappen er van alles uit, springen plotseling op en nemen niet zelden grote risico’s bij lichamelijke activiteiten. Ze hebben het vaak moeilijk met het op hun beurt te wachten.

“Hyperfocussen”
Alhoewel in het algemeen aandacht en concentratie problematisch zijn, kunnen kinderen met ADHD zich soms goed concentreren op bezigheden in één op één situaties, zoals een computerspelletje, maar ook sportieve bezigheden zoals skateboarden. Dit wordt wel het z.g. “hyperfocussen” genoemd en ontlokt vaak de vertwijfeling bij ouders: “zie je wel, je kunt het wel, als je maar wilt”.

Doe de ADHD test

Wat zijn de kenmerken?

  • Kinderen met ADHD kenmerken zich vooral door:
  • het niet (goed) luisteren naar wat anderen zeggen
  • het moeilijk op hun beurt kunnen wachten
  • het antwoord al geven voordat de vraag is gesteld
  • overdreven veel vragen of praten
  • het in de rede vallen van anderen
  • het moeilijk kunnen blijven (stil-)zitten
  • snel afgeleid te worden
  • veel te wiebelen, draaien en friemelen
  • het niet rustig kunnen spelen
  • het zich vaak in gevaarlijke situaties storten
  • het van de ene activiteit naar de andere rennen
  • het moeilijk kunnen volgen van instructies
  • het moeilijk (blijvend) kunnen richten van de aandacht
  • het vaak kwijtraken of verliezen van spullen

Maar óók:

  • gevoelig en zorgzaam te kunnen zijn
  • over een goed inlevingsvermogen te beschikken
  • (enorm) creatief te zijn
  • spontaan en open te zijn
  • een goed gevoel voor humor te hebben
  • energiek en enthousiast te zijn

Denkt u dat uw kind ADHD heeft?
Wanneer u deze kenmerken herkent en meer duidelijkheid wenst, kunt u on-line een “waarschijnlijkheids-test voor ADHD” doen.

Hoe wordt de diagnose gesteld?
Veel kenmerken komen bij kinderen in meer of mindere mate voor. Bij kinderen met ADHD gaat het om een aantal kenmerken die in ernstige mate voorkomen en daardoor de ontwikkeling van het kind belemmeren. Maar… deze kenmerken kunnen ook voorkomen bij andere stoornissen!

Het hoeft dus niet altijd om ADHD te gaan.
De diagnose kan niet gesteld worden met een bloedtest of ander laboratorium- of röntgenonderzoek. Het is alleen mogelijk een juiste diagnose te stellen als goed onderzocht wordt of er ADHD kenmerken zijn op school zowel als thuis en tevens onderzocht wordt in hoeverre deze kenmerken verband houden met alle aspecten van de ontwikkeling, de persoonlijkheid en de omgeving van het kind.

In het behandelcentrum wordt een gedegen onderzoek uitgevoerd door de kinderpsycholoog in samenwerking met een medisch specialist (kinderarts of kinderpsychiater), dit is noodzakelijk om de diagnose te kunnen stellen. Het behandelcentrum maakt gebruik van wetenschappelijk getoetste vragenlijsten welke ondersteuning bieden voor de juiste diagnose en behandeling.

Behandelingsmogelijkheden bij ADHD
Combinatie gedragstherapie en medicatie

Door het geven van medicatie en gedragstherapie gaat ADHD niet altijd over, maar maakt het op zijn minst beter beheersbaar. Deze behandelingen bieden de mogelijkheid om er beter mee om te gaan en bijkomende problemen te voorkomen.
Zowel op school als thuis kan het echter nog wel eens mis gaan. Hoe meer ouders en leerkrachten leren over ADHD, des te beter ze onderscheid kunnen maken tussen onwil en onvermogen van het kind. Met de juiste aanpak en volharding in de behandeling kan het leerproces weer snel hersteld worden.

De ideale behandeling van ADHD bestaat uit een combinatie van:

  • informatie en inzicht geven in de stoornis (educatie)
  • medicatie
  • opvoedingsondersteuning; gedragstherapie en/of sociale vaardigheidstrainingen, begeleiding op school.

Medicatie
Medicatie heeft een duidelijk effect bij ADHD. Het zorgt bij 80 tot 90% van de kinderen met ADHD voor een sterke gedragsverbetering, die helaas nogal eens afneemt zodra de medicatie wordt gestopt. Ouders staan vaak nog huiverig tegenover het gebruik van medicijnen voor de behandeling van ADHD. Daarom wordt uitgebreid met de ouders besproken hoe medicatie werkt, wat de voor en nadelen zijn en welke bijwerkingen op korte en lange termijn mogelijk zijn. Pas daarna wordt een besluit genomen of medicatie zinvol kan zijn voor uw zoon of dochter. Behandeling met medicatie wordt vrijwel altijd gecombineerd met ouderbegeleiding en indien mogelijk gedragstherapie voor het kind.

De medisch specialist zal uw kind regelmatig controleren wanneer besloten wordt tot het starten met medicatie of het geven van nieuwe geneesmiddelen. Er komen steeds meer mogelijkheden om een deel van de controles via E-health voorzieningen vanuit huis te doen.

Educatie en ouderbegeleiding
Alle ouders krijgen in het behandelcentrum informatie hoe zij het best om kunnen gaan met het dikwijls moeilijke en opstandige gedrag van hun kind. Gedragsproblemen bestaan meestal al langer en ouders weten daar dikwijls geen raad meer mee. Zo kunnen zij als het ware een nieuwe start maken om samen met het kind de draad van het opvoedkundige proces weer op te pakken. De begeleiding wordt gegeven door de kinderpsycholoog.

Gedragstherapie trainingen
Kinderen met ADHD brengen hun ouders in verlegenheid omdat ze zich niet zo gemakkelijk laten opvoeden. Door hun onvoorspelbare gedrag maken zij het hun ouders erg moeilijk om kalm en positief te blijven reageren. En dat is jammer, want uit onderzoek blijkt dat juist kinderen met ADHD het meeste leren van een omgeving die vooral consequent krachtig positief reageert op goed gedrag. Daarom kunnen ouders baat hebben bij ondersteuning in de opvoeding, zoals oudertrainingen en gedragstherapie. Belangrijk hierbij is wel dat de ouders zich bewust zijn dat het voor hen moeilijker is om oudertrainingen met succes te volgen wanneer zij zelf ADHD hebben. De ouders worden in het behandelcentrum gescreend wanneer zij mee willen doen met de oudertrainingen, dit om na te gaan of zij zelf misschien ADHD hebben. Wanneer ouders zelf ADHD kenmerken hebben kan bemiddeld worden in onderzoek en behandeling van de ouders.

Trainingen
Kinderen van 8 tot 12 jaar kunnen meedoen met een groepscursus om sociale vaardigheden aan te leren en te oefenen in groepsverband. Alle kinderen kunnen met deze training meedoen, de kinderpsycholoog zal echter met u als ouder bespreken of een training voor uw kind geschikt is. De trainingen worden gegeven op woensdag middag. Tijdens deze training zijn er ook 2 oudersessies waar ouders met elkaar onder begeleiding van 2 kinderpsychologen bespreken hoe om te gaan met moeilijk gedrag van hun kind. De kinderpsychologen geven hierbij adviezen en begeleiding.